8e Blokstagedag op het St. Bonifatius College te Utrecht, 23.11.2009

Vandaag mocht ik mijn eerste CKV les ooit doen.

Hier mijn les opzet voor de CKV les bij een 4 VWO van Marga:

Beginsituatie (algemeen en specifiek):

Het is mijn 1e CKV les bij 4VWO. De leerlingen heb ik 3 weken geleden op hun profielkeuzedag leren kennen. Nu is het gewone CKV les met het thema “liefde”.
____________________________________________________________________
Motivering (waarom deze leerstof op dit moment?):

Hoezo dit thema nu prezies aan bod komt weet ik niet. Ik houd een les in het kader van Marga's curriculum voor het hele jaar. Zij werken met de methode “palet” en hebben nu “liefde” als thema. Ik mag de categorieën “ouderliefde” en “verborgen betekenissen/ symbolen” (met betrekking tot erotische liefde) aan hand van de methode houden. Marga heeft mij wel ook vrijruimte gelaten om mijn eigen inhouden te verwerken en kritisch met de methode te zijn.
Als persoonlijke motivering zie ik vooral het thema “ouderliefde” aansluiten aan de vragen die zij tijdens hun profielkeuzedag hebben bediscussieerd (wat inspireert en raakt mij? Wie is mijn voorbeeld in mijn omgeving? - hierbij noemden veel leerlingen leden uit hun familie).
____________________________________________________________________
Leerdoelen:

De leerlingen werden zich bewuster van verschillende vormen van liefde en hun (liefdes-)relatie met hun ouders
De leerlingen gebruiken hun creativiteit om op basis van hun eigen ideeën een verhaal logisch af te schrijven en kunnen dit desnoods beargumenteren.
De leerlingen verwerven inzicht in de symboliek van de 17e eeuw en scholen hun kritische blik op de dingen, dat er meerdere betekenissen in een voorwerp kunnen liggen.
____________________________________________________________________
Leermiddelen:

Het internet
“Anne” van Herman van Veen
Animatiefilm “Father and daughter” van Michael Dudok de Wit
TV/ Smartboard
De methode “Palet”

LESOPZET

INLEIDING: vormen van liefde
KERN: Opdracht 5 van pagina 16 uit “palet” (“Father and daughter”) en opdracht 4 op pagina 19 uit “palet” (“Verborgen betekenissen/ symbolen”)
AFSLUITING: Huiswerk opdragen en lesopdracht inzamelen.

5
Inleiding door de verschillende vormen van liefde te verzamelen
Klassikaal, op het bord schrijven

5
Inleiding naar het thema “ouderliefde”
“Anne” van Herman van Veen beluisteren, kort inhoudelijk bespreken → liefde van ouders naar kind
http://www.youtube.com/watch?v=z5hS4RhG_ZA&feature=related

15
Opdracht 5a van pagina 16, “palet” doen
CHECK: wie de film al heeft gezien!
Kijken van “father and daughter” tot 6:13min.
Liefde van kind → ouder
http://www.youtube.com/watch?v=GhieqAEi2r4&feature=related
In klas: kort samen bespreken en vervolgens binnen 5min. iedereen zelf het einde van het verhaal laten verzinnen en opschrijven.
10
Versies van het slot laten voordragen
Met zen allen

10
Het slot van “Father and daughter” bekijken en bespreken (symboliek van de dood)
“Father and Daughter is a film about longing, the kind of longing which quietly, yet totally, affects our lives.”
-- Michael Dudok de Wit1
Klassikaal

5
Afschrijven van de eigen versie met commentaar op het origineel (≈opdracht 5d)
Werk in stilte
Inleveren aan het einde van de les.
5
Uitleg van huiswerk, opdracht 6b op pagina 16 (portret van zich zelf en de familie maken)
Thuis (met hun familie)
Een serie portretten van jouw zelf en jouw ouders/ verzorgers maken die de verschillende kanten van jullie relatie laat zien. Inleveren volgende week.
5
Overgang naar het 2e thema “symbolen”
Gebruik maken van symbolen uit de film (vogel op min 1:21, slaap en hereniging ten slotte)
klassikaal

5
Een symbool is een teken waarbij geen natuurlijke relatie bestaat tussen de representatie van het teken en de betekenis die ermee wordt uitgedrukt. (uit Wikipedia)
Bv “Swastika” of “Ichtus” (acroniem)

5
Andere vorm van liefde: erotische liefde → afb. 4 op pagina 18
Klassikaal

5
Opdracht 4a op pagina 19 van “palet”
Werk in stilte

10
Opdracht 4b (symbolen)
Klassikaal in gesprek
Meteen oplossen door mij
10
Opdracht 4e laten lezen en bespreken
Klassikaal en laten lezen

5
Samenvatting en huiswerk 4c en d, p. 19
Klassikaal
Opdracht 4c, d en e van pagina 19 en 6b op pagina 16

Reflectie op de les:

Inhoud les/vakinhoud/vakdidactiek:

De eerste helft van de les liep zo als gepland en ik vond het een mooi interactie. De leerlingen leken vaak betrokken en werkten goed aan het afschrijven van het verhaal.
In de 2e les moesten wij lokaal wisselen en hierna kwam ik niet aan alle opdrachten aan toe die ik wilde doen. De helft van de klas had hun boeken niet erbij (probleem als je een les te sterk op boeken steunt:-). Tussendoor deed ik 10 min. klapoefeningen met hun om de energie weer omhoog te krijgen en moest opletten, dat ik niet te veel vroeg qua muzikaliteit.
Marga was het met me eens en zag dat ik in de 2e helft meer verschillende werkvormen had kunnen gebruiken om dat de eerste helft al veel discussie was, meer werk in stilte had kunnen werken.
____________________________________________________________________
Muzikaliteit:

De klapoefening was met goede energie maar iets rommelig.
____________________________________________________________________
Omgang met de groep:

Goed, had een bepaalde “kletsdame” beter onder controle kunnen houden.
Aan het begin legde ik wel mijn verwachtingen en gedragsregelen uit en de klas had hiermee geen probleem.
____________________________________________________________________
Instructie:

Oké
____________________________________________________________________
Organisatie:

Gebrek aan boeken hielp niet. Marga had na afspraak ook de film erbij, dus we werkten goed samen.

Door Marga gegeven Feedback:
Ha Florian,
De ckv-les was goed voorbereid en je wist goed over te dragen wat je van en met de leerlingen wilde, zowel vakinhoudelijk als gedragsmatig. Je hebt een prettige manier van communiceren, met zo nodig een lekker portie humor, waardoor veel leerlingen zich gezien voelen.Je stelde behoorlijk hoge eisen aan de leerlingen tijdens het onderwijs-leergesprek van het eerste uur en je kreeg uit de leerlingen wat je van hen wilde horen. Ze waren geboeid en goed bezig. Dat het energieniveau het tweede uur lager was, kwam denk ik vooral omdat je toen datzelfde niveau nog steeds eiste in eenzelfde soort onderwijsleergesprek. Op dat moment was het eigenlijk even op. Het tempo was toen ook uit de les. Wat je al schrijft; wisseling van werkvorm doet wonderen. Even ritmisch aan de slag, wat je deed, werkte beslist energie-verhogend, maar je liet je tegelijkertijd verleiden tot muzikaal stevig aan de slag gaan. Dat nam toen vrij veel tijd in beslag. Eigenlijk moet je dan de keuze maken: of muzikaal het ritme goed neerzetten en afwerken (kost tijd, die je niet in je planning opgenomen had), ofuitgaan van het verfrissend doel van de oefening, zonder dat het muzikaal perfect is, waardoor je minder tijd kwijt bent. Bedenk dus wat je met een ritme-oefening wil en pas daar je muzikale eisen op aan. Is lastig :)!, want eigenlijk wil je de leerlingen alles goed en op hoog niveau laten doen!Ik denk dat het goed is om even maandag nog even contact te leggen met Hugo. Die had het gevoel dat je heel erg de pik op hem had en begon zich (mentaal) van je af te keren. Hugo's gedrag was helemaal niet correct, maar hij was niet de enige, die kletste en zo kwam het op Hugo wel over. Hij was daar gepikeerd over. Contact, even terugkomen op wat er volgens jou gebeurde en ruimte laten voor zijn verhaal doet wonderen en zou ik je aanraden als je deze klas langer zou gaan lesgeven.... Dan heb je Hugo zo weer 'in je zak'.Prettige en leerzame les!Marga

In les 5 en 6 was ik weer bij Christel's 2 HAVO en zag hoe zij het “Bandproject” begon. Dit is het eerste project voor de leerlingen waarin zij uit een kader van 12 liederen een song kiezen en vervolgens samen als band uitwerken.
De leerlingen zagen eerst een video van een klas uit 2008 en mochten vervolgens aangeven welk instrumenten zij willen spelen.
Er waren te veel mensen die wilden drummen, dus Christel deed een “ritme-competitie”: De 5 besten in het naklappen van ritmes mochten drummen. Vervolgens worden de anderen instrumenten verdeelt. Keyboard wilden ook veel mensen (Christel dacht dat het als een makkelijk instrument wordt gezien).
Na de instrumenten verdeling horden de leerlingen alle ter keuze staande liederen en Christel gaf commentaar over hun moeilijkheidsgraad en achtergrond. Hierbij vormde zij ook zelf de leerlingen in bands.
Vervolgens bepaalde Christel voor elk instrument een instrumentenleidster, die naast de docenten aanspreekbaar is voor vragen ivm het instrument. Dan mochten de bands in groepen met een CD speler separaat een lied kiezen en vervolgens het samen beluisteren.
De leerlingen snapten niet goed, dat zij hun stuk alleen zouden beluisteren en bestuderen. In plaats ervan probeerden sommigen al hun instrumenten uit.
Christel gaaf wel duidelijk haar punten van beoordeling aan het einde van het project aan.

In les 7 en 8 was weer Marga's 6 VWO bezig met hun zelfstandig band project. Hier mocht ik coachen en zelfs 3 leerlingen helpen om “Stabat Mater” in te studeren door het te dirigeren:-). De sfeer is erg ontspannen en ik hoor weinig leerlingen die om coaching vragen, dus ben benieuwd hoe ver zij alleen komen.
Marga eiste van elk leerling in 5VWO dat zij tenminst een stuk muziek moesten doen uit het muziekgebied dat zij zelfs anders nooit zouden kiezen. Dit maakt het mij duidelijker hoezo zo veel leerlingen ook klassieke muziek instuderen. Opvallend genoeg was dit wel in 5VWO verplicht. Nu dat zij in 6VWO vrij kunnen kiezen gaan zij toch vaak ook naar klassieke muziek. Het blijkt dat de ban en vooroordelen tegenover klassieke muziek bij hun goed doorbroken is. Een mooi voorbeeld voor hoe klassieke muziek ook vandaag nog leerlingen aan kan spreken (als zij het maar een kans geven:-) - zie hiervoor ook mijn commentaar op CKV-kritiek op mijn blog (http://florianauls.blogspot.com/2009/11/commentaar-op-ckv-kritiek.html)